Хоһооннор
Стихи наших читателей — Это чудо, это радость,Здесь мечты оживают сразу,Радуют теплом и сказкой.
Кыайыы хоһоонноро
  • Кымыстаах чороону көтөхтүм: хоһоон/Көтүү: хоһооннор, поэмалар/Иннокентий Артамонов – Якутскай: Саха сиринээҕи кинигэ изд-вота, 1978 – с. 188
    Кымыстаах чороону көтөхтүм
    Кымыстаах чороону көтөхтүм
    Үгүс сыл кэнниттэн бу бүгүн,
    Дьоннорбун үөрүүнэн көрсөммүн
    Кымыстаах чороону көтөхтүм.
    Кымыстаах чороону көтөхтүм
    Быыл буолбут синиэлбин устаммын,
    Хоту сир халлаанын ахтаммын,
    Кымыстаах чороону көтөхтүм
    Кымыстаах чороону көтөхтүм
    Сүөгэйи ыймахтыыр кэриэтэ,
    Сахалыы ырыаны дьиэрэтэ,
    Кымыстаах чороону көтөхтүм.
    Кымыстаах чороону көтөхтүм
    Дьүкээбил уоттарын анныгар,
    Мин Сахам дойдутун аатыгар
    Кымыстаах чороону көтөхтүм
  • Кэһии: хоһоон/Т. 1: Күндү таас тэҥэ : хоһооннор, поэмалар/ Леонид Попов ; [хомуйан оҥордо, аан тылын суруйда Н.Е. Винокуров-Урсун]. – Дьокуускай : Бичик, 2014. – 46-47 с.
    Кэһии
    Саллаат кэллэ дьиэтигэр.
    Дьиэҕэ үөрүү, аймалҕан…
    Кини эттэ кэргэнигэр,
    Оҕотугар аргыый аҕай:
    • Хайа, кэһииҥ? – дэһимэҥ,
    Күндү малы эрэйимэҥ…
    Ыйааһыҥҥа мээрэйдэммэт
    Дьол диэн, арай, кэһиилээхпин,
    Үөрүү диэн бэлэхтээхпин!
  • Истиҥ эрэ, доҕоттоор: хоһоон/Икки томнаах айымньылар, 2-с том: хоһооннор, поэмалар, кэпсээннэр, драмалар/Тимофей Сметанин – Дьокуускай: «Бичик» национальнай кинигэ кыһата, 1999. – с. 65
    Истиҥ эрэ, доҕоттоор
    Истиҥ эрэ, доҕоттоор,
    Ити күүрэр ньиргиэри –
    Ийэбит Лена долгуннарыгар
    Иһилиннэ үөрүү музыката.
    Ардах былыта ааһан
    Аалай маҥан күммүт
    Арылыччы көрдө,
    Кыһыл көмүс киистэнэн
    Кыламаннар аайы
    Кылбаарыччы тыкта.
    Кыайыыбыт үөрүүтэ
    Кыыс дьахтар буолан,
    Ыһыахтар күөх түһүлгэлэригэр
    Ымайа күллэ,
    Чороонноох кымыстарга
    Толоно көһүннэ.
    Истиҥ эрэ, доҕоттоор,
    Ити күүрэр ньиргиэри –
    Ийэбит Лена долгуннарыгар
    Иһилиннэ үөрүү музыката!
Төрөөбүт тыл
  • Афанасьев, Л. Төрөөбүт тыл: хоһоон // Кэнчээри : (оҕо садын иитээччилэригэр, төрөппүттэргэ уонна педучилище үөрэнээччилэригэр) / К. И. Васильева, А. П.Алексеева ; [худож. И. Пестряков]. -Дьокуускай : Бичик, 2000.-с.44; то же Кэнчээри : (оҕо садын иитээччилэригэр, төрөппүттэргэ уонна педучилище үөрэнээччилэригэр) / К. И. Васильева, А. П. Алексеева ; [худож. И. Пестряков]. -Дьокуускай : Бичик, 2013.-с.5
    Төрөөбүт төрүт тылбыт
    Ийэ мичээринии минньигэс,
    Аҕа алгыһыныы амарах эбит.
    Төрөөбүт төрүт тылбыт
    Элиэнэ эҥээринии эриэккэс,
    Алаас симэҕинии сиэдэрэй курдук.
    Төрөөбүт төрүт тылбыт
    Олоҥхо курдук алыбынан,
    Тойук курдук кэрэтинэн
    Умсугутар буолар эбит.
  • Таптаабытым мин саха ырыатын: хоһоон // Таптыыр сахам тылынан : хоһооннор / Савва Тарасов. — Якутскай : Саха сиринээҕи кинигэ изд-вота, 1961.-с. 37
    Таптаабытым мин саха ырыатын
    Талах биһиктээх эрдэхпиттэн:
    Ытыы да сытан ах барарым
    Ырыа алыптаах тылларын истэн.
    Умсугуйбутум, устар долгуннуу,
    Уһуннук кутуллар олоҥхо тойугар.
    Бигэнэрим, төлөннөрү одуулуу,
    Бухатыырдар чаҕылҕан сырыыларыгар.
    Этиэхпин баҕарарым туохтан
    Долгуйарбын
    Олоҥхо  умсугутар тылынан…
    Ол баҕарыыбын билигин булларбын
    Бу хоһооннорум быыһыттан.
  • Бахсылыырап, У. Төрөөбүт тылбынан саҥарабын: хоһоон // Үрүйэчээн : [алын кылаас оҕолоругар ааҕар кинигэ / хомуйан оҥордулар: Г. С. Гаврильева, Л.С. Заровняева ; худож. Н. Н. Николаева]. -Дьокуускай : Бичик, 2012.-с.6; то же Саптан саҕалаан : Кыра саастаах оҕолорго хоһооннор / Уйбаан Бахсылыырап ; С. Ефремова ойуулара. — Дьокуускай : Бичик, 2003.-с.17
    Төрөөбүт тылбынан саҥарабын
    Саҥа үйэ оҕотобун –
    Компьютер оонньуурдаахпын,
    Аныгы кэм киһитэбин –
    Анааран элбэҕи билэбин.

    Ол эрэн умнубаппын,
    Омугум саха буоларын,
    Төрөөбүт тылбынан саҥарабын,
    Туойабын, ыллыыбын, үөрэбин.
Өрөспүүбүлүкэ туһунан хоһооннор
  • МИГАЛКИН, Иван. Киэн тутун, эн саха буоларгынан: хоһоон // Үтүө аргыс: хоһооннор, кэпсээннэр, сэһэннэр/ хомуйан оҥордулар: Г.А.Кирова, Е.М.Малышева.- Дьокуускай: Бичик, 2003.- с.136
    КИЭН ТУТУН, ЭН САХА БУОЛАРГЫНАН
    Ханнык да кэмнэ, ханна да сылдьан
    Киэн тутун, эн саха буоларгынан —
    Сахалыы намыын сананан,
    Дууһаны күүркэтэр оһуокайынан.

    Сымыйалыыр диэни
    билбэтэх өбүгэлэргинэн,
    Тоһуттар тымныыттан
    толлубатах удьуоргунан.
    Күүстээх тапталга
    бэриниилээх кыргыттаргынан,
    Ыалдьыты үөрэ көрсөр
    Аламаҕай санаалаах эмээхситтэргинэн.

    Ханнык да кэмҥэ, ханна да сылдьан
    Киэн тутун, эн саха буоларгынан!
  • Попов, Леонид. Сахам сирин таптыыбын: хоһоон // оҕо литературатын антологията/ [хомуйан оҥордулар: В.Н. Луковцев, М.Г.Макеева; редкол. А.В.Егоров].- Дьокуускай: Бичик, 2015.- с.62
    Сахам сирин таптыыбын

    Сахам сирин таптыыбын —
    Сайылыгын ырыатын,
    Сааскы күнэ тахсыытын,
    Сарыал тыгар күөх тыатын,
    Сахам сирин таптыыбын.

    Сахам сирин таптыыбын —
    Саамал кымыс утаҕын,
    Санньыар хомус тыаһыырын,
    Саарба, саһыл бултааҕын
    Сахам сирин таптыыбын.

    Сахам сирин таптыыбын,
    Санаа курдук дэлэгэй
    Сандал күннээх сыһыытын
    Сайдар, үүнэр үчүгэй
    Сахам сирин таптыыбын.
  • САХАМ ЧҮӨЧЧЭР АЛААСТАРЫН : хоһоон// Айымньылар. 2 т. Дойдум дьоллоох туонатыгар: хоһооннор, поэмалар, балладалар / Бүөтүр Тобуруокап.- Дьокуускай: Бичик, 2013.- с.60
    Сахам чүөччэр алаастарын
    Сүөгэй сыттаах салгыннара
    Сүрэхпин уртаан ааһыҥ,
    Сүрэхпэр иҥэн хаалыҥ.

    Сахам халыҥ тайҕаларын
    Таабырыннаах суугуннара
    Сүрэхпэр оонньоон ааһыҥ,
    Сүрэхпэр иҥэн хаалыҥ.

    Сахам туллук кыргыттарын
    Күөрэгэйдээх куоластара
    Сүрэхпин мүөттээн ааһыҥ,
    Сүрэхпэр иҥэн хаалыҥ.

    Сахам сирин урсуннарын
    Айар дьалыҥ дуорааннара
    Сүрэхпин күүрдэн ааһыҥ,
    Сүрэхпэр иҥэн хаалыҥ!
ИЙЭ, АҔА
  • Анастасия Егорова
    Аҕабын таптыыбын
    Аҕам тугу сатаабатый
    Аҕам тугу кыайбатый
    Аҕам тугу аахпатаҕай
    Аҕам тугу билбэтий
    Аптаах киһи быһыылаах
    Арааһата — мин аҕам
    Ахсым аты айааһаан
    Алаас устун көтүтэр
    Уран уустуу уһанан
    Дьону үөрдэр-көтүтэр
    Аптаах киһи быһыылаах
    Арааһата — мин аҕам…
    Кэтит күүстээх санныттан
    Аан дойдуну көрөбүн
    Остуоруйа бухатыыра
    Кини эбит — сөҕөбүн
    Мин аҕабын таптыыбын
    Аҕаккаабын таптыыбын
  • Иллэҥ суох, ийэккээм!: хоһоон //Хоһооннор, поэмалар: [орто уонна улахан саастаах оскуола оҕолоругар] /Иннокентий Артамонов ; [хомуйан оҥордулар: И.В. Мигалкин, З.В.Мигалкина]. — Дьокуускай : Бичик, 2010.- с.27; то же Чычып – чаап: Кыра оҕолорго хоһооннор/ Иннокентий Артамонов. — Дьокуускай : Бичик, 2004.- с.31; то же Артамонов, Иннокентий Иванович Күөх хонуу : Кыра саастаах оҕолорго хоһооннор.- Якутскай : Кинигэ изд-вота, 1974. — 72 с. : с ил.- с.32
    Иллэҥ суох, ИЙЭККЭЭМ!
    Ваня уол күннүктээн
    Ойуулуур, ойуулуур,
    Икки, үс этээстээн
    Дьиэлэри оҥортуур.
    Кырачаан уолчаанын
    Ийэтэ ынырда:
    «Кэл, Ваня, аһаарый,
    Алаадььиг тымныйда».
    Амарах ийэтэ
    Аһылык бэлэмниир,
    Үлэһит киһитэ
    Бу курдук эппиэттиир:
    «Иллэҥ суох, ийэккээм,
    Мин дьиэбин бүтэриим,
    Ааннарын кэрэчээн
    Ойуулаан киэргэтиим».

  • Ийэ: хоһоон/Туох диирий сүрэҕим : хоһооннор / Баал Хабырыыс. — Якутск : Саха сиринээҕи кинигэ изд-вота, 1961.-С.37
    Ийэ
    Эмэккэ эмэр кэмнэртэн,
    Иккштээх-үстээх эрдэхтэн
    «Ийэ» диэн тылы этэрбит, —
    Ийээ, чэ көтөх!—дэһэрбит.
    Оҕус кэйээри күрдьүөттүүр,
    Ыт сиэри өрө баргыйар,
    Ким эмэ мөҕөр, күөмчүлүүр,
    Кутгаан даҕаны дьарыйар…
    —Ийээ, кэл, быыһаа!—дэһэрбит,
    Ийэбэр этиэм! — дэһэрбит.
    Оҕо оонньуурун былдьатар,
    Убайын сүүрэн куоттарар,
    Ытаан маккырыы-маккырыы
    Ыксаан: «Ийээ!» — диэн хаһыытыыр.
    Ийэттэн ордук күүстээҕи,
    Ийэттэн ордук өйдөөҕү,
    Ийэттэн ордук кэрэни
    Оҕо эрдэхтэн кербөккүн.
    Ол иһин таптыыр сирбитин
    Ийэ дойду диэн ааттыыбыт,
    Күндүттэн-күндү диирбитин
    Ийэҕэ тэҥнии саныыбыт.
Булт, айылҕа
  • Баал Хабырыыс    //Киһи тахсар дьоно:оҕолорго хоһооннор.- Саха сиринээҕи кинигэ изд – та, 1966.- с.9
    КӨЛӨӨХ БАЛЫКСЫТ
    Кутуйахсыт куоска биирдэ
    Көҥүскэ сыбдыйан киирдэ.
    Күөх окко кирийэн сытта,
    Көрдө: усталлар балыктар.

    Куоска кэтээтэ, ымсыырда,
    Куоска балыктыан баҕарда.
    Кытыыга хойдон, үөмэхтээн
    Устан кэллилэр күөнэхтэр.

    Куоска ыстанна көҥүскэ,
    Куоска тимирдэ эмискэ.
    Күүстээх сүүрүккэ охсуллан
    Кытыыны нэһиилэ булла.

    Биир да ылбайы туппатах,
    Баһыыба, тыыннаах орпута!
    Күөгүһүт оҕолор күлсэн:
    — Көлөөх балыксыт! — дэстилэр.
  • Баал Хабырыыс    //Киһи тахсар дьоно:оҕолорго хоһооннор.- Саха сиринээҕи кинигэ изд – та, 1966.- с.9 -10
    КҮӨГҮЛҮҮ ТУРАН
    Күөгүлүү туран көрөбүн
    Көлүйэ күөлүм түгэҕин.
    Манна баар былыт уонна күн,
    Көҕөрөн көстөр үрэҕим.

    Түптэ, үөлэс да буруота
    Көттө сир диэки таҥнары.
    Көрүөххэ тугун муодатай
    Дьон төбөтүнэн хаамара.

    Хараарар көҥүс күлүгэ,
    Хараҥаччы уйалара.
    Көстөр кырдал үрдүгэр
    Оҕолор сырсаллара.

    Үрүҥ былытым быыһыгар
    Күнүм кылбайа киирбитин,
    Аралдьыйан хаалан алҕас
    Балык өрөҕөтө диэтим.
  • Болот Боотур    //Куобахчаан: орто саастаах оҕолорго хоһооннор.- Саха сиринээҕи кинигэ изд – та, 1967.- с.14
    КУОБАХЧААН
    Куобахчаан, куобахчаан,
    Куттанан, тыаһырҕаан,
    Ыраахтан, эрдэттэн,
    Ыккыйын иһиттэн
    Ыстанан таҕыста,
    Ырааһы былдьаста,
    Чөҥөчөх аттыгар
    Чөрөҥнүү хоройдо,
    Сыгынах анныгар
    Сытыаҕын дьулайда.

    Куобахчаан, куобахчаан,
    Быһыйчаан атахчаан,
    Сааланан күөрэҥниир,
    Салбыҥныыр-тэлбиҥниир
    Көнтөрүк булчукка
    Көстөн да барбакка,
    Ойуурун таһынан
    Ойуолаан, ыстанан,
    Куулаттан халдьыаҕа
    Куотаахтаан хаалыаҕа.
Made on
Tilda